Informacje ogólne

Zakup roślin to wydatek, który ma przynieść Państwu zadowolenie i spełnienie oczekiwań. Dlatego radzimy kupować rośliny w wyspecjalizowanych punktach, gdzie można otrzymać wyczerpujące informacje na temat poszczególnych odmian. Rośliny ozdobne to drzewa, krzewy iglaste i liściaste, odmiany wrzosowate, pnącza, róże, byliny. Każda z tych grup charakteryzuje się swoją odmiennością.

• Drzewa i krzewy iglaste to obfitość kształtów i barw. Są wśród nich małe rośliny, popularnie zwane „karłami”, których wysokość to 0,50 m do 1,00 m (nadających się do małych przydomowych ogródków). Jak również cała gama odmian, która znajduje inne zastosowanie w ogrodzie, takie jak żywopłoty — tu najczęściej wykorzystywane są odmiany żywotników, choiny, cisów, świerków. Rośliny okrywowe, które często zastępują trawniki — tę grupę roślin stanowią odmiany jałowców płożących. Formy szczepione roślin iglastych o koronach kulistych lub parasolowatych. Tego typu rośliny stanowią odmienny akcent ogrodowych kompozycji. Zimozielony charakter iglaków to miły element w zimowej scenerii ogrodu. Drzewa i krzewy iglaste to różne odcienie zieleni, jak również przebarwienia stalowe lub niebieskie po żółte i pomarańczowe. Taka różnorodność barw daje możliwość stworzenia w ogrodzie ciekawych kompozycji.
• Drzewa i krzewy liściaste to także różnorodność odmian i zastosowania. Są to rośliny o kolorowych liściach, dekoracyjnych owocach i efektownych kwiatach. Zajmują one szczególne miejsca w otoczeniu ludzi. Rośliny liściaste wykorzystywane są jako schronienia przed słońcem i wiatrem, przede wszystkim te odmiany, które z biegiem lat osiągają spore rozmiary. Wśród roślin liściastych istnieje także wiele odmian wolniej rosnących, nadających się do małych ogródków. Można stworzyć z nich niepowtarzalne kompozycje odmian o koronach kulistych, kolumnowych czy zwisających.
• Pnącza wykorzystywane są najczęściej jako osłona od wiatru, kurzu, słońca. Mają za zadanie oczyszczać powietrze i wzbogacać w tlen. Dla pnączy potrzebne jest przygotowanie podpór, dzięki temu roślina wspina się za pomocą pędów, wąsów czepnych lub liści. Wśród tych roślin występują także takie odmiany, które same wytwarzają specjalne „łapki” pomagające im wspinać się po danej powierzchni (np. winobluszcz, hortensja pnąca, bluszcz). Pnącza wykorzystywane są także jako pokrycie pergol czy ścian budynków, ogrodzeń, tworząc w ten sposób rodzaj żywopłotu oraz roślin okrywających ziemię.
• Róże od setek lat urzekają barwą, kształtem kwiatów, formą i zapachem. Sadzone są w ogrodach, parkach, czy na skwerach i przy ulicach. Stanowią szeroką gamę odmian o różnym zastosowaniu. Są wśród nich róże okrywowe, które płożą się po ziemi, tworząc w ten sposób szczelne pokrywy z pędów i liści. Róże pienne, mające charakter drzewka szczepionego na pniu. Wysokość pnia jest różna, od 90 cm do 140 cm. Pędy wyrastające z pnia rośliny należy obrywać. Róże rabatowe, tworzące krzaki o wysokości ok. 100–150 cm. Dobrze prezentują się sadzone w grupach, w ten sposób kwiaty zestawiają się w kolorowy bukiet. Przy pielęgnacji róż konieczne jest usuwanie przekwitniętych kwiatów. Pomijanie tej czynności obniża walory dekoracyjne rośliny i ją osłabia. Takie zabiegi przyspieszają powtórne kwitnienie. Dobrze jest także wyściółkować miejsca wokół róż, hamuje to wzrost chwastów.
• Byliny — ich zaletą jest to, iż są to rośliny wieloletnie, zimują w gruncie i wyrastają ponownie każdego roku. Mają różne wymagania co do stanowiska sadzenia, gleby czy temperatury. Ich duża gama odmianowa pozwala stworzyć w każdym ogrodzie ciekawe kompozycje. Byliny wykorzystywane są do obsady ogródków skalnych, wodnych, jak również rabat czy większych powierzchni ogrodu, zastępując w ten sposób trawnik.

Sadzenie roślin

Rośliny uprawiane w pojemnikach można sadzić przez cały okres wegetacyjny — czyli od wczesnej wiosny do późnej jesieni. System korzeniowy jest nienaruszony i gwarantuje przyjęcie rośliny. Pora sadzenia roślin wykopywanych z gruntu to wczesna wiosna — czyli okres przed wegetacją roślin, lub jesień — czyli czas po jej zakończeniu. Pamiętajmy, że rośliny kopane z gruntu powinny mieć odpowiednią wielkość, dobrze zwartej bryły korzeniowej. Przystępując do sadzenia, wykopujemy większy i szerszy dołek, tak aby cała bryła korzeniowa wraz z dodatkiem żyznej ziemi swobodnie się w nim zmieściła. Następnie wyciągamy roślinę z doniczki i umieszczamy tak głęboko, aby całą bryłę korzeniową przykryć 2–4 cm warstwą spulchnionej ziemi. Rośliny podlewamy bezpośrednio po posadzeniu. Przez następne dni sprawdzamy wilgotność gleby i uzupełniamy braki wody w razie konieczności. Sadząc rośliny latem, kiedy mamy mocniejszą operację słońca, rośliny podlewamy częściej. Najlepiej wcześnie rano lub wieczorem, żeby nie uszkodzić igieł czy liści rośliny. Aby utrzymać czystość i odpowiednią wilgotność gleby, warto pod korzeniami rozsypać 5–8 cm warstwę kory, która dodatkowo ogranicza wzrost chwastów, chroni system korzeniowy przed przemarznięciem, zakwasza ziemię i trzyma wilgoć. Drzewa i krzewy ozdobne najlepiej sadzić w skupiskach, pozostawiając nieobsadzony trawnik, co ułatwia jego koszenie i pielęgnację.

Podłoże pod rośliny

Wszystkie rośliny lepiej rosną w żyźniejszej glebie. Całą gamę takich gotowych podłoży można nabyć bez problemu. Istnieje jednak grupa roślin, która potrzebuje specjalnego podłoża do ich uprawy. Są to magnolie, azalie, rododendrony, jak również wrzosy i wrzośce. Wymagają one gleby kwaśnej (torf 3,5–4,5 pH). Optymalne warunki rozwoju roślin kwaśnolubnych daje przygotowanie mieszanki torfu i kory lub ziemi z lasu. Rośliny te posadzone w takiej glebie cieszą kwiatami i ładnym wyglądem. Dla ułatwienia sobie pracy najlepiej sadzić tego typu rośliny w skupiskach i dużych grupach.

Nawożenie roślin

Nieodzownym elementem posiadania ładnie wybarwionych i zdrowych roślin jest ich nawożenie ogólnodostępnymi preparatami bogatymi w mikro- i makroelementy, np. Azofoska, Hydrokompex, Polifoska. Nawozy stosujemy od kwietnia i nie dłużej jak do końca lipca. Odżywki sypiemy wokół rośliny w obrębie jej korony i powtarzamy ten zabieg co 3–4 tygodnie. Nie sypiemy nawozu blisko pnia rośliny, ponieważ w ten sposób można ją łatwo zniszczyć. Ilość stosowanego nawozu zależy od wielkości rośliny (od 2–5 dag). Dodatkowo dla wzmocnienia roślin możemy je w tym samym czasie podlewać środkami działającymi dolistnie, np. Florowit, Witaflor i inne (podlewanie powtarzamy co 2 tygodnie), pamiętając o zakończeniu zasilania końcem lipca. Bardzo wygodnym sposobem jest stosowanie nawozów o spowolnionym działaniu, np. Osmocote, Multicote, Substral. Te nawozy występują zwykle w postaci granulek, które pod wpływem temperatury rozpuszczają się w ziemi, odpowiednio dawkując środek roślinie. Na rynku dostępne są również tzw. nawozy jesienne. Preparaty tego typu różnią się składem od wyżej wymienionych i mają za zadanie przygotowanie rośliny do zimy. Polega to m.in. na szybszym zdrewnieniu młodych przyrostów i ochronie ich przed mrozami, które mogłyby je zniszczyć.

Zabezpieczenia roślin na zimę

W przypadku mroźnej i bezśnieżnej zimy należy okrywać bardziej wrażliwe odmiany roślin, tj. magnolie, rododendrony, azalie, wrzosy, wrzośce, róże, w celu uchronienia ich przed przemarznięciem. Do zabezpieczenia roślin możemy stosować różnego rodzaju tkaniny, maty przepuszczające powietrze, chochoły ze słomy, jak również gałęzie krzewów iglastych. Tak zabezpieczone rośliny z pewnością bezpieczniej przetrwają cięższe, zimowe warunki. Mając psa w ogrodzie, częstą sytuacją jest pojawianie się brązowych plam na roślinie, a z biegiem czasu następuje jej ogołacanie od dołu. Zwierzę, znacząc swój teren, uszkadza w ten sposób rośliny. Jeśli dzieje się to nagminnie, roślina z biegiem czasu jest nie do uratowania. Warto więc robić małe ogrodzenia w celu uniknięcia tak przykrych doświadczeń lub stosować preparaty o odstraszającym zapachu.

Ochrona roślin przed szkodnikami

Z roku na rok musimy radzić sobie z coraz bardziej uporczywymi szkodnikami, które atakują rośliny. Dlatego bardzo ważna jest profilaktyka i wczesne stosowanie środków naturalnych, które niszczą niechcianych gości, a zarazem w mniejszym stopniu szkodzą środowisku. Najlepszym wyjściem jest stosowanie na wszystkie rośliny oprysków już od wiosny. Używamy do tego roztworu wodnego oleju parafinowego, np. Paroil 95 SC, Promanal 012 AL. Taki oprysk powoduje pokrycie rośliny tłustą warstwą, co dusi jaja i larwy szkodników. Do zwalczania chorób i szkodników używamy także preparaty zawierające wyciąg z pestek grejpfruta, np. Biosept 33 SL. Przy większych problemach z roślinami konieczne jest zastosowanie chemicznych środków ochrony roślin.

Najczęściej spotykanymi chorobami i szkodnikami są:

• Przędziorek — występuje na świerkach i części roślin liściastych, szczególnie w czasie suchego, upalnego lata. Szkodnik ten wysysa sok z igieł, co powoduje ich brązowienie i opadanie. W przypadku krzewów liściastych liście tracą swój kolor i robią się szare, a od spodu szarobrązowe. Zwalczanie: opryski środkami Nissuron, Talstar.
• Opuchlak — atakuje głównie różaneczniki, azalie, cisy. Objawem występowania tego chrząszcza są okrągłe wygryzienia brzegów liści. Zwalczanie: preparaty Talstar, Confidor.
• Mączniak — występuje szczególnie na różach, azaliach, wiciokrzewach. Początkowo na liściach tworzy białe plamy, które z czasem pokrywają całą roślinę. Zwalczanie: opryski preparatami Nimrod, Score, Falcon (stosowane co 3 tygodnie).
• Mszyca — występuje na różach, wiciokrzewach, bylinach. To pojawienie się zielonkawych lub czarnych owadów. Liście i pędy rośliny są lepkie. Zwalczanie: Mospilan, Confidor lub gotowe preparaty w aerozolach do doraźnego stosowania.
• Fytoftorozy — występują najczęściej na różanecznikach, cisach, cyprysikach. To choroba korzeni, którą powodują grzyby. Roślina mimo wilgotnego podłoża ma zwiędłe, miękkie liście, które zasychają. Zwalczanie: ważne, by roślina zasadzona była na odrenowanym terenie, w ten sposób w obrębie korzeni nie zalega woda. Uschnięte części rośliny usuwamy, ewentualnie opryskujemy preparatami: Aliette, Previcur, Sandofan.

Drzewa i krzewy spełniają przede wszystkim funkcję ozdobną w naszych ogrodach. Poza tym mają za zadanie:

• chronić dom przed pyłem i hałasem ulicznym,
• osłaniać przed słońcem i wiatrem,
• zwiększać wilgotność powietrza, stwarzając wspaniały mikroklimat.

Zachęcamy do kupowania drzew i krzewów ozdobnych, by cieszyły nie tylko barwą igieł, kwiatów czy liści, ale także były natchnieniem do miłego spędzania czasu w przyjaźni z naturą.